Climate Change–Driven Shifts in Weed and Invasive Alien Plant Distributions in Iran: A Species Distribution Modelling Approach

Document Type : Research Article

Authors

1 Department of Agronomy and Plant Breeding, Faculty of Agriculture, University of Tehran, Karaj, Iran.

2 M.Sc. Student, Agronomy and plant breeding department, University of Guilan

3 Department of Plant Protection, College of Agriculture and Natural Resources, University of Tehran, Karaj, Iran.

4 Department of Agronomy and Plant Breeding, College of Agriculture and Natural Resources, University of Tehran, Karaj, Iran.

5 Department of Biology, University of Fribourg, Fribourg, Switzerland

10.22034/ijws.2026.371350.1511

Abstract

تغییرات اقلیمی در حال تغییر تناسب زیست‌محیطی گونه‌های گیاهی هستند، اما واکنش گونه‌ها بسته به ویژگی‌ها و جایگاه‌های بوم‌شناختی متفاوت است. در این پژوهش، با استفاده از مدل‌سازی تناسب اقلیمی، پراکنش کنونی و آینده‌ی ۳۸ گونه، شامل 1) گونه های علف هرز، 2) گیاه مهاجم بیگانه و 3) گونه های بیگانه دارای پتانسیل تهاجم در ایران بررسی و الگوهای مرتبط با ویژگی‌های زیستی در تغییرات گستره شناسایی شد. داده‌های حضور تأیید شده از پایگاه‌های جهانی (GBIF)، (CABI) و ملی (SID.ir) و (Magiran.com) گردآوری گردید. مدل (Random Forest) با استفاده از ۱۹ متغیر زیست‌اقلیمی از مجموعه داده CHELSA v2.1 آموزش داده شد و عملکرد مدل با شاخص‌های AUC، TSS و OOB ارزیابی شد. پیش‌بینی‌های آینده (۲۰۴۱–۲۰۷۰) تحت سناریوهای RCP 4.5 و RCP 8.5 بر اساس میانگین پنج مدل گردش عمومی اقلیم تولید شد و تغییرات تناسب اقلیمی با مقایسه پراکنش‌های آینده و کنونی برآورد گردید. براساس نقشه‌های پیش بینی، زیستگاه مناسب برای درختان و درختچه‌های چوبی مانند Labill. Acacia saligna،Mill. Swingle Ailanthus altissima، Sw. Raf. Neltuma juliflora وOpuntia ficus-indica L. در مناطق ساحلی شمالی و جنوب شرقی گسترش می‌یابند، در حالی که Dalbergia sissoo DC.

Keywords

Main Subjects


Volume 21, Issue 2
January 2026
Pages 39-61
  • Receive Date: 09 November 2025
  • Revise Date: 02 December 2025
  • Accept Date: 14 December 2025
  • First Publish Date: 22 December 2025
  • Publish Date: 22 December 2025